Bart hoort al 35 jaar stemmen in zijn hoofd: 'Gaat nu hartstikke goed'

In dit artikel:

In Brabant leven volgens psychiater Paul Höppener van zorginstelling Reinier van Arkel ongeveer tienduizend mensen met een psychotische kwetsbaarheid, vaak uitgelokt door stress, alcohol- of drugsgebruik. Het persoonlijke verhaal van Bart de Ruijter illustreert hoe zo’n traject kan verlopen: zijn eerste psychose ontstond op 19‑jarige leeftijd tijdens een stressvolle studieperiode in Den Haag; later raakte hij door verward gedrag en het ervaren van betekenisvolle boodschappen in de media sociaal geïsoleerd. Op zijn 35e kreeg hij een maandlange psychose waarin ook stemmen begonnen te spreken en hem soms opdrachten gaven — stemmen die hij sindsdien nog dagelijks hoort, maar grotendeels heeft leren negeren en beheersen.

Höppener benadrukt dat de meeste mensen met psychoses vooral risico lopen voor zichzelf (isolement, slechte zelfzorg) en dat gewelddadige incidenten, zoals een zaak waarbij een jongeman zijn stiefvader doodstak, uitzonderingen zijn. Stigma blijft echter groot: patiënten worden vaak als gevaarlijk bestempeld terwijl zij meestal geen bedreiging vormen voor anderen.

Voor Bart helpt rust, regelmaat en het vermijden van overmatig alcohol- en drugsgebruik om terugval te voorkomen; dankzij een passende baan heeft hij ruim achttien jaar zonder ernstige psychose geleefd, al stond hij een half jaar geleden bijna weer op het randje door teveel hooi op zijn vork te nemen. Hij geeft nu lezingen aan scholen, politie en gemeenten en schreef het boek Keerpunt om begrip te vergroten en handvatten te bieden voor omgaan met psychoses.

Concluderend: vroegsignalering, levensstijlaanpassingen en maatschappelijke begrip zijn cruciaal om mensen met psychotische kwetsbaarheden te ondersteunen en uitholling door isolement te voorkomen.