Nieuwe archieven uit 1950 openbaar bij BHIC: 'Maatschappelijk leven nog in teken van de oorlog'

In dit artikel:

Het Brabants Historisch Informatie Centrum (BHIC) in De Citadel, Den Bosch, maakte op 1 januari archieven van Brabantse overheidsinstellingen uit 1950 openbaar — stukken die na de gebruikelijke 75-jarige bewaartermijn vrijgegeven mogen worden. De collectie werpt licht op hoe de oorlog nog lang doorwerkte in het dagelijkse leven en in bestuurlijke afwegingen; zoals BHIC-medewerker Marilou Nilissen stelt: "De oorlog is dan wel voorbij, maar zit nog wel in de mensen allemaal."

De vrijgegeven dossiers variëren van vonnissen van krijgsraden tot kasboeken van instellingen zoals het Sint Jans Gasthuis in Uden en de Sint Vincentiusvereniging in Oss, die gezinnen ondersteunden tijdens en na de bezetting. Uit de documenten blijkt dat 1950 een jaar van wederopbouw was waarin vergeving en oordeel elkaar regelmatig kruisten. Concrete voorbeelden tonen dat: het dossier over Mientje, een negenjarig meisje uit Oss dat in 1949 slachtoffer werd van een zedenmisdrijf en wél aangifte deed; de nalatenschap van burgemeester Offermans van Heesch, waarin families worstelen met de vraag wie verzetsheld was en wie collaboreerde; en de aanvraag tot vrijstelling van de dienstplicht voor J. Groeneveld die werd afgewezen ondanks dat zijn vader in het verzet zou hebben gezeten. Ook kleincriminaliteit en schrijnende tekorten komen naar voren, zoals de verduistering van 25 dekens in Maren-Kessel.

De vrijgegeven stukken zijn toegankelijk via het BHIC en bieden zowel onderzoekers als burgers nieuw materiaal om de sociale en politieke nasleep van de oorlog in Noord-Brabant beter te begrijpen.