Onderzoek in JBZ: VR-film vergroot aandacht voor patiëntperspectief

In dit artikel:

Zorgverleners in het Jeroen Bosch Ziekenhuis (JBZ) kregen met een virtual reality-film inzicht in hoe het is om patiënt te zijn, blijkt uit recent onderzoek gepubliceerd in Medical Teacher. De VR-ervaring — ontwikkeld als eerste in Nederland door het JBZ — laat gebruikers een opname en een polikliniekbezoek meemaken vanuit het perspectief van een patiënt, met nadruk op situaties op de Spoedeisende Hulp, wachten, onzekerheid en communicatie.

Negentien zorgverleners bekeken de film en werden direct na afloop en enkele weken later geïnterviewd. Deelnemers gaven aan dat de simulatie hen confronteerde met het gevoel wanneer er over hen wordt gesproken in plaats van met hen, het ontbreken van oogcontact en gehaaste gesprekken. Volgens onderzoeker David Engelhard (Universiteit Utrecht) maakt de VR-ervaring zichtbaar hoeveel spanning en onzekerheid het patiënt-zijn kan oproepen en vergroot het bewustzijn van het belang van aandacht, vertrouwen en een mensgerichte benadering.

De opgedane inzichten leidden in de praktijk tot concreet ander gedrag: meer oogcontact, rustiger en duidelijker uitleg geven en meer aandacht voor de persoon achter de patiënt. Opmerkelijk was dat deze veranderingen ook enkele weken na de ervaring nog merkbaar waren. De VR-film is onderdeel van het JBZ-programma “Toen werd je zelf ziek”, waarin zorgverleners leren via eigen of nagebootste patiëntervaringen.

Deze studie toont aan dat VR een effectief middel kan zijn om empathie en patiëntgericht handelen bij zorgprofessionals te versterken en dat zulke oefeningen blijvende gedragsveranderingen kunnen stimuleren.