Van woningbouw tot wijkbudget: dit bereikte Sint-Michielsgestel in vier jaar bestuur

In dit artikel:

Het college van Sint‑Michielsgestel heeft in de periode 2022–2025 ingezet op woningbouw, leefbaarheid in de dorpen, duurzaamheid, verkeersveiligheid en sociale ondersteuning. Dtv Nieuws vergeleek het veertien pagina’s tellende coalitieakkoord met raadsstukken en openbare cijfers en vroeg aanvullende informatie op bij de gemeente. Die analyse laat zien dat veel ambities scherp geformuleerd zijn, maar dat het akkoord vaak ontbreekt aan concrete financiële onderbouwing.

Hoofdpunten en cijfers
- Woningbouw: tussen 2022 en 2025 zijn 387 woningen opgeleverd, vooral in Sint‑Michielsgestel en Berlicum; Gemonde leverde het minste op. Er liggen nog 460 woningen in ontwikkeling en 844 woningen in de planfase tot 2029. Circa 37% van de nieuwbouw betreft sociale huur of koop. Voor nieuwbouw geldt lokaal voorrang (een maand) en een zelfbewoningsplicht van vijf jaar.
- Cultuur en verenigingen: vanaf 2026 wordt structureel €100.000 per jaar extra beschikbaar voor verenigingen, plus €25.000 per jaar extra voor het cultuurakkoord. Gemeente en verenigingen investeerden ook in sportaccommodaties en dorpshuizen (onder andere renovaties bij HC Berlicum, MHC De Dommel, SC Den Dungen; De Stek in Gemonde kostte ~€1,8 mln; clubhuis Irene: gemeente €1,7 mln, vereniging ~€600.000).
- Klimaat en natuur: meer dan honderd groene daken, acties voor vergroening van tuinen (tegeltaxi), regentonnen, energiecoaches en vleermuiskasten in de openbare ruimte. Drie zonneparken zijn vergund en de gemeente meldt 101% realisatie van haar regionale RES-doelstelling. Ook werden natuuruitbreidingen gepland rond Aa‑dal, Schijndelseloop en Beekse Waterloop.
- Sociaal domein: wijkteams werden versterkt, er kwamen jeugdconsulenten op scholen en een laagdrempelige plek voor jongeren‑ggz. Initiatieven tegen armoede en schuldenhulp zijn opgestart. Jaarlijks wordt via wijkmakelaars gemiddeld ~€45.000 besteed aan lokale initiatieven.
- Vluchtelingen en statushouders: van de 214 te huisvesten statushouders zijn er 185 geplaatst (≈86%). Voor 90 Oekraïense vluchtelingen is opvang in De Schakel gerealiseerd. Een gepland azc in Berlicum werd ingetrokken na veel protest.
- Verkeer en dorpscentra: invoering van 30‑km zones gefaseerd in alle kernen; grotere projecten lopen (verlengde Hoogstraat Den Dungen, Theerestraat en Esscheweg in Sint‑Michielsgestel, vervanging brug Middelrode). Voor centrumontwikkeling Sint‑Michielsgestel is €47.000 gereserveerd.
- Financiën en lasten: de algemene reserve steeg van €25,4 mln in 2022 naar €31,6 mln in 2025; de OZB voor een gemiddeld huishouden steeg van circa €472 (2021) naar bijna €599 (2025), grotendeels door hogere WOZ‑waarden.

Beleidssignalen en tekortkomingen
- Tekst versus begroting: het akkoord bevat veel termen die de prioriteiten tonen (bijvoorbeeld ‘zorg’ 25 keer genoemd, ‘inwoners’ 23 keer, ‘duurzaam’ 13 keer), maar het geeft weinig inzicht in de precieze kosten per maatregel. Daardoor is het lastig vast te stellen hoeveel geld echt naar individuele ambities is gegaan.
- Uitvoering onaf: veel projecten zijn voorbereid maar (nog) niet afgerond. Grote delen van de bouwopgave, nieuwe sporthallen, meerdere verkeerswerken en de effecten van het nieuw vastgestelde VAB‑beleid voor het buitengebied liggen bij de volgende coalitie.
- Bestuurlijke onrust: de coalitie (PPA, CDA, GroenLinks/PvdA) kende interne spanningen; het CDA splitste en wethouder Liane van der Aa vertrok later naar een burgemeesterspost. Wethouder Bert van Druenen stopte in 2025 wegens gezondheidsredenen.

Kanttekeningen voor de toekomst
De gemeente toont duidelijk inzet op leefbaarheid, betaalbare woningbouw en duurzaamheid, en heeft concrete resultaten behaald (huisvesting, renovaties, ondersteuningsinitiatieven). Tegelijkertijd moet de opvolging aantonen of de vele plannen ook financieel en organisatorisch volledig worden uitgevoerd. Voor de nieuwe raad blijven grote opgaven liggen: grootschalige woningbouw, afbouwen van infrastructurele projecten, de uitwerking van VAB en een definitieve koers in de opvang van vluchtelingen en statushouders. Transparantere kostentoedeling per maatregel zou het beoordelingskader voor toekomstige besturen en inwoners verbeteren.